Ouders en familie
Ben je als ouder of familielid benieuwd naar zintuigenverhalen? Dan is heel veel informatie op deze website ook voor jou! Dus kijk vooral ook op andere pagina's. Maar op deze pagina vind je een samenvatting van de belangrijkste informatie én krijg je enkele tips speciaal voor de thuissituatie.
Door verhalen delen we onze belevingen met elkaar. Verhalen zijn dus belangrijk. En het lijkt zo gewoon. Maar als je een kind of familielid hebt met problemen in de taal, communicatie of met zintuiglijke beperkingen wordt het bijzonder. Dan is een verhaal vertellen niet meer zo vanzelfsprekend…
Verhalen vertellen op een andere manier
Zintuigenverhalen zijn korte voorleesverhalen over gebeurtenissen uit het gewone leven. In het verhaal staan foto’s of afbeeldingen van ondersteunde communicatie. Deze afbeeldingen worden snel herkend. Je maakt bij het voorlezen van de verhalen gebruik van voorwerpen. Elke pagina heeft een voorwerp waar je iets mee doet zoals ruiken, proeven en voelen. Hierdoor komt het verhaal meer tot leven én kun je samen contact maken over de ervaring.
Kijk in onderstaande filmpje hoe Jolien een zintuigenverhaal maakte voor én met haar dochter Arwen.
Waarom kies je voor een zintuigenverhaal?
Een zintuigenverhaal is méér dan alleen voorlezen. Je kiest voor een zintuigenverhaal omdat:
- Je allebei meer betrokken bent bij het verhaal door de zintuiglijke ervaringen.
- Je samen op meer verschillende manieren gaat communiceren tijdens het voorlezen.
- De zintuiglijke ervaringen kunnen helpen om een verhaal beter te begrijpen en te onthouden.
- Ook moeilijke of bijzondere gebeurtenissen omgezet kunnen worden naar een zintuigenverhaal.
- Een zintuigenverhaal zorgt voor meer contact, verbinding en plezier met elkaar!
Hoe lees je een zintuigenverhaal voor?
Een zintuigenverhaal voorlezen vraagt de eerste keer wel even wat voorbereiding. Denk aan:
- Heb je alle materialen?
- Heb je de verhaalmap met afbeeldingen die het kind begrijpt?
- Ken je zelf het verhaal voldoende, ook de gebaren?
Het zelf door lezen van het verhaal en eventueel oefenen van de gebaren helpt bij een goede voorbereiding.
Kies vervolgens een moment waarop het kind aandacht kan hebben voor het verhaal. Het kan hierbij helpen om aan tafel te gaan zitten zodat je zowel het boek als de materialen goed neer kan leggen. Klik hier voor een introductievideo.
Andere kinderen uit het gezin kunnen ook meedoen aan zintuigenverhalen. Het kan zelfs een leuke verbindende activiteit zijn. Maak het samen lezen interactief door iedereen een bepaalde rol te geven zoals bijvoorbeeld het omslaan van de bladzijde of het vasthouden van de voorwerpen.
Herhaal hetzelfde verhaal meerdere keren. Dit kan variëren van 5 tot 10 keer afhankelijk van de betrokkenheid en de interesses van het kind. Wat je vaak ziet, is dat de voorlezer wel toe is aan een nieuw verhaal, terwijl het kind juist de herkenbaarheid fijn vindt.
Tips
- Voorlezen is leuk 😊
- Geef degene die wordt voorgelezen de tijd om de pagina te bekijken en ervaren.
- Als de ander het spannend vindt, laat je zien hoe jij iets ervaart. Begin zelf met het ervaren van het materiaal en kijk daarna of je de ander er ook bij kan betrekken.
- Maak een grapje door iets geks met het materiaal te doen.
- Stel degene die wordt voorgelezen een vraag, bijvoorbeeld “Ruikt het lekker?”
- Zit het verhaal dat je zoekt er niet bij? In 7 stappen naar een eigen zintuigenverhaal.
Klaar om zelf aan de slag te gaan met Zintuigenverhalen?
Zintuigenverhalen geven plezier én contact. En uit onderzoek blijkt dat je er communicatie mee kan stimuleren. Begin met het voorlezen van een kant-en-klaar verhaal of ontdek hoe je jullie eigen verhaal kan maken!
Veelgestelde vragen
Voor wie zijn zintuigenverhalen bedoeld?
Zintuigenverhalen zijn voor iedereen én speciaal voor mensen met problemen in de taal of communicatie, en/of in het horen en/of zien.
Klik hieronder als je meer wilt weten over die speciale doelgroepen van zintuigenverhalen.
Welke voordelen hebben zintuigenverhalen?
Door verhalen aan elkaar te vertellen, kun je groeien in contact, communicatie en in je beeld van de wereld. Verhalen vertellen is dus heel belangrijk. Als iemand problemen heeft in de taal of communicatie, kan een gesproken of voorleesverhaal moeilijk te volgen zijn. Door de zintuiglijke prikkels in het zintuigenverhaal stimuleer je de aandacht en betrokkenheid tijdens het verhaal.
Uit onderzoek blijkt dat mensen die problemen hebben met taal/communicatie en in het horen, meer en gevarieerder communiceren tijdens het ervaren van zintuigenverhalen. Ze zijn actiever en reageren vaker direct op wat de voorlezer doet.
Wat doe ik als het zintuigenverhaal niet aanspreekt?
Het kan natuurlijk voorkomen dat een zintuigenverhaal niet aanspreekt. Dan zijn er een paar dingen die je kunt checken:
- Is het onderwerp herkenbaar voor de persoon? Hebben jullie eerst zelf bijvoorbeeld koekjes gebakken en heb je daarná pas dit verhaal aangeboden? Zo nee, ga dan alsnog eerst samen de activiteit doen.
- Gaat het om een specifiek onderdeel in het verhaal? Sommige mensen hebben herhaling nodig om iets te durven ervaren. Er zijn kinderen die eerst 5x iets weigeren en het dan pas aandurven. Dit kan ook met de prikkelverwerking samenhangen: soms heeft iemand bijvoorbeeld moeite met bepaalde geuren of geluiden of wil iemand geen vieze handen krijgen.
- Is het tempo van voorlezen passend? Meestal gaan we te snel met voorlezen en heeft iemand meer tijd nodig om te verwerken wat er gebeurt. Maar misschien gaat het ook te langzaam?
- Is de communicatievorm waarin je voorleest afgestemd? Dus begrijpt de persoon de gebaren, taal en afbeeldingen waarin je voorleest? Eventueel kun je een logopedist of communicatiedeskundige vragen om advies.
- Is het verhaal te moeilijk of te makkelijk, te lang of te kort? Dit kun je aanpassen door pagina’s weg te laten of juist toe te voegen. Ook kun je in het voorlezen een ander accent leggen: je richt je meer op ervaren of juist meer op taal toevoegen.
Kom je er met bovenstaande aandachtspunten nog niet uit, overweeg dan om een ander zintuigenverhaal te proberen of neem contact met ons op.
Kies ik voor het verhaal met pictogrammen, foto's of pcs symbolen?
Je vertelt het verhaal bij voorkeur in een combinatie van communicatievormen. Zo leert iemand meer en nieuwe manieren van communiceren. Als je niet weet welke communicatievorm(en) de persoon gebruikt, vraag dit dan aan de betrokken logopedist of communicatiedeskundige.
Hoe kom ik aan de materialen die horen bij het zintuigenverhaal?
Op de laatste pagina(s) van ieder zintuigenverhaal vind je ‘de instructie voor de voorlezer’. Hier vind je ook de lijst met benodigde materialen en eventuele suggesties waar deze materialen te vinden/koop zijn. De meeste materialen zijn makkelijk te verkrijgen. Ook kun je altijd een aanpassing maken naar een voorwerp wat wel beschikbaar is.
Meer weten over zintuigenverhalen?
Je kunt een workshop volgen om kennis te maken met zintuigenverhalen óf een workshop om je eigen zintuigenverhaal op maat te maken. Deze workshops zijn voor ouders, familieleden, vrijwilligers en professionals. Kijk op de pagina over workshops en training voor meer informatie.